İnsan; üç ana parçanın birleşiminden oluşur.
Birinci parça: Mizaç
Mizaç, doğuştan gelen eğilimlerdir. Biyolojik temellidir ve yaşam boyunca büyük ölçüde sabit kalır.
Anne karnındayken gelişmeye başlar.
Örneğin; sakinlik, hareketlilik, çekingenlik veya atılganlık gibi...
İkinci parça: Karakter
Karakter; ahlaki değerler, inançlar, alışkanlıklar ve yaşam deneyimleriyle şekillenen yönümüzdür.
Aile, eğitim ve çevrenin etkisiyle gelişir.
Örneğin; dürüstlük, sorumluluk, ahlak ve adalet gibi...
Üçüncü parça: Kişilik
Kişilik; bir insanı diğerlerinden ayıran duygu, düşünce ve davranış özelliklerinin bütünüdür.
Mizaç, karakter ve yaşam deneyimlerinin birleşmesiyle oluşur.
Kısaca özetlersek:
Mizaç: Doğuştan gelir.
Karakter: Çocukluk döneminde şekillenir.
Kişilik: Mizaç, karakter ve yaşam deneyimlerinin oluşturduğu genel yapıdır.
Mizacımız oluşurken ona müdahale etme şansımız yoktur. Çünkü o dönem anne karnındayız.
Karakterimiz oluşurken de müdahale etme imkânımız oldukça sınırlıdır. Çünkü henüz çocuğuz.
Ancak kişiliğimizi geliştirmek büyük ölçüde bizim elimizdedir.
Çünkü, mizacımızı ve karakterimizi tanıyor, güçlü ve zayıf yönlerimizin farkına varabiliyoruz.
Bilim insanları, kişiliği de dört temel davranış eğilimiyle açıklıyor:
Baskın kişilik: Hedef odaklı, kararlı, hızlı ve liderlik etmeyi sever.
Etkileyici kişilik: Sosyal, konuşkan, iyimser ve insanları motive eder.
İstikrarlı kişilik: Sakin, sabırlı, güvenilir, uyumlu ve iyi bir takım oyuncusudur.
Titiz kişilik: Analitik düşünür, dikkatlidir, planlı çalışır ve kalite odaklıdır.
Karşınızdaki insanla iletişim kurarken; aile yapısını (mizaç), yetiştiği coğrafyayı (karekter) ve kişisel davranışlarını dikkate almayı unutmayın.
Eleştirirken de, severken de bu ölçülere dikkat edin.
Aksi hâlde, üzmek de üzülmek de kaçınılmaz olur.