Işık saçan bakterilerle hızlı tanı: Doğru antibiyotik dakikalar içinde belirleniyor
Acıbadem Üniversitesi bünyesinde geliştirilen yeni test sayesinde enfeksiyonlarda doğru antibiyotik 15-90 dakika içinde tespit edilebiliyor.
Haberin Özeti
- • Acıbadem Üniversitesi'nde geliştirilen yeni test, enfeksiyonlarda doğru antibiyotiği 15-90 dakika içinde belirleyerek tanı sürecini hızlandırıyor.
- • Prof. Dr. Tanıl Kocagöz ve Prof. Dr. Özge Can öncülüğündeki bu yöntem, antibiyotik etkisiyle ölen bakterilerin ışık yayması prensibine dayanıyor.
- • Yerli imkanlarla geliştirilen bu teknoloji, antibiyotik direnciyle mücadelede önemli bir adım olup yakın zamanda hastanelerde kullanıma sunulması hedefleniyor.
Antibiyotik direnci, dünya genelinde sağlık sistemlerini tehdit eden en önemli sorunlardan biri olmayı sürdürüyor. Yanlış ya da geciken tedavi süreçleri, hem hastaların iyileşmesini zorlaştırıyor hem de bakterilerin ilaçlara karşı direnç geliştirmesine neden oluyor. Bu soruna çözüm olabilecek dikkat çekici bir teknoloji, Acıbadem Üniversitesi’nde geliştirildi.
Acıbadem Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Mikrobiyoloji Anabilim Dalı Başkanı Prof. Dr. Tanıl Kocagöz ile Mühendislik ve Doğa Bilimleri Fakültesi Biyomedikal Mühendisliği Bölümü Başkanı Prof. Dr. Özge Can öncülüğünde geliştirilen “Hızlı Antibiyotik Duyarlılık Testi”, enfeksiyona neden olan bakterinin hangi antibiyotiğe duyarlı olduğunu çok kısa sürede ortaya koyuyor.
Geliştirilen yöntemde, antibiyotik etkisiyle ölen bakteriler özel bir boya sayesinde ışık yayıyor. Bu sayede hangi ilacın etkili olduğu hızlı ve net şekilde belirlenebiliyor. Klasik yöntemlerde bir günü bulan test süresi, bu yeni teknoloji ile 15 ila 90 dakika arasına indiriliyor.
Prof. Dr. Tanıl Kocagöz, yöntemin çalışma prensibini şu sözlerle anlattı:
“Bu yöntemde bakterinin hücre zarından canlıyken geçemeyen özel bir boya kullanıyoruz. Antibiyotik etkisiyle bakteri öldüğünde hücre zarı geçirgen hale geliyor ve boya içeri giriyor. Boya DNA’ya bağlandığında ışık oluşuyor. Böylece bakterinin ölüp ölmediğini dakikalar içinde anlayabiliyoruz.”
Antibiyotiğe dirençli bakterilerde ise farklı bir tablo ortaya çıktığını belirten Kocagöz,
“Eğer bakteri kullanılan antibiyotiğe dirençliyse ölmez ve boya hücre içine giremez. Bu durumda herhangi bir ışık oluşmaz. Bu da bize o antibiyotiğin etkisiz olduğunu hızlıca gösterir.” ifadelerini kullandı.
Geliştirilen testin yalnızca tanı sürecini hızlandırmakla kalmadığını, aynı zamanda tedavi başarısını da artırdığını vurgulayan Prof. Dr. Özge Can ise şu değerlendirmede bulundu:
“Gereksiz antibiyotik kullanımının önüne geçmek, hem hastanın doğru tedaviye ulaşmasını sağlar hem de direnç gelişimini engeller. Bu sistem sayesinde her hastaya uygun, hedefe yönelik tedavi planı oluşturulabiliyor.”
Özellikle hastane enfeksiyonlarında zamanın kritik olduğuna dikkat çeken Can, geliştirilen teknolojinin sağlık sistemine önemli katkılar sunacağını belirtti.
Laboratuvar aşaması tamamlanan ve yerli imkanlarla geliştirilen testin, yakın zamanda hastanelerde kullanıma sunulması hedefleniyor. Yeni yöntem, enfeksiyon hastalıklarında hızlı ve doğru tedaviye ulaşmayı kolaylaştırarak, antibiyotik direnciyle mücadelede önemli bir adım olarak değerlendiriliyor.
Bakmadan Geçme
