Cerrahide yeni dönem: Telecerrahi ile kıtalar arası ameliyat mümkün
Türkiye'de ilk kez 5G destekli uzaktan robotik cerrahi uygulaması başarıyla simüle edildi uzmanlara göre bu teknoloji sağlıkta yeni bir çağın kapısını aralıyor.
Haberin Özeti
- • Türkiye'de ilk kez 5G destekli uzaktan robotik cerrahi uygulaması, İstanbul'da iki merkez arasında başarılı bir şekilde simüle edildi.
- • 5G teknolojisi sayesinde milisaniyelerdeki gecikme süresiyle cerrahın hareketleri anlık aktarılarak kıtalar arası ameliyatlar mümkün hale geldi.
- • Prof. Dr. Ali Rıza Kural ve diğer uzmanlar, bu teknolojinin küresel cerrahlara erişimi artırırken, uzaktan eğitim ve telementoring imkanları sunduğunu belirtti.
Sağlık teknolojilerinde yaşanan hızlı dönüşüm, cerrahi uygulamaların sınırlarını yeniden çiziyor. Türkiye’de ilk kez gerçekleştirilen 5G destekli uzaktan robotik cerrahi uygulaması, farklı iki merkez arasında eş zamanlı bağlantı kurularak başarıyla simüle edildi. “Telecerrahi” olarak adlandırılan bu yöntemle cerrahların artık şehirler, ülkeler hatta kıtalar arası mesafelerde hastalara müdahale edebilmesinin önü açılıyor.
İstanbul’da gerçekleştirilen uygulamada, Ataşehir’de bulunan Acıbadem Üniversitesi ile Sarıyer’deki Acıbadem Maslak Hastanesi arasında canlı bağlantı kuruldu. Deneysel ve eğitim amaçlı yapılan çalışmada, bir denek üzerinde prostat ameliyatı robotik sistemler aracılığıyla uzaktan başarıyla tamamlandı.
5G ile gecikmesiz cerrahi mümkün
Uygulamada kullanılan 5G teknolojisi, milisaniyeler seviyesine düşen gecikme süresi ve yüksek görüntü kalitesi sayesinde cerrahın hareketlerinin anlık olarak diğer merkezdeki robotik sistemlere aktarılmasına imkan sağlıyor. Bu sayede ameliyatlar, fiziksel mesafeye rağmen yüksek hassasiyetle gerçekleştirilebiliyor.
Operasyonu yöneten isimlerden Prof. Dr. Ali Rıza Kural, teknolojinin gelişimine dikkat çekerek, “Uzaktan ameliyat teknolojisi aslında yaklaşık 35-40 yıl önce planlanan sistemlerin bugün gelişmiş halidir. 5G ve fiber altyapının sağladığı hız sayesinde artık canlı ameliyatların uzaktan yapılması mümkün hale geldi” dedi.
Prof. Dr. Kural, 2001 yılında Jacques Marescaux tarafından gerçekleştirilen ve tıp literatürüne “Lindbergh Operasyonu” olarak geçen uzaktan ameliyatı hatırlatarak, “O dönemde yaşanan gecikme sorunları bugün büyük ölçüde ortadan kalktı. Artık cerrahın hareketleri neredeyse anında karşı merkeze aktarılıyor” ifadelerini kullandı.
Güvenlik ve eğitim açısından yeni fırsatlar
Uzaktan cerrahinin yalnızca teknoloji değil aynı zamanda güvenlik ve koordinasyon gerektiren bir süreç olduğunu vurgulayan Prof. Dr. Kural, “Ameliyatın yapıldığı merkezde deneyimli bir cerrahın bulunması büyük önem taşıyor. Gerekli altyapı sağlandığında standart operasyonlarla aynı kaliteyi sunmak mümkün” değerlendirmesinde bulundu.
Doç. Dr. Mehmet Emin Aksoy ise telecerrahinin sunduğu avantajlara dikkat çekerek, “Bu teknoloji sayesinde hastalar dünyanın herhangi bir yerindeki cerraha ulaşabiliyor. Ayrıca telementoring ile cerrahlar birbirlerine uzaktan destek verebiliyor ve eğitim süreçleri de mekândan bağımsız hale geliyor” dedi.
Robotik cerrahi alanındaki gelişmeleri değerlendiren Dr. Altuğ Ergin de telecerrahinin cerrahi evrimin en ileri noktası olduğunu belirterek, “Açık cerrahiden robotik cerrahiye uzanan süreçte artık cerrahların dünyanın herhangi bir yerinden ameliyat yapabildiği bir döneme girdik. Bu, cerrahi başarıyı küresel ölçekte artıran bir gelişmedir” ifadelerini kullandı.
