Ağrı'nın plakası neden 04? Plaka kodlarının ardındaki basit sır
Ağrı'nın 04 plaka kodunu alması bir tesadüf değil. 1962'de çıkarılan yönetmelikle 67 ile alfabetik sıraya göre plaka numarası verildi Ağrı'yı 4. sıraya taşıyan ise tek bir harf oldu.
Türkiye'nin dört bir yanında "04" plakalı bir araç gördüğünüzde aklınıza ilk gelen şehir Ağrı olur. Peki Ağrı neden 04? Ankara'nın neden 06, İstanbul'un neden 34 olduğu sorusuyla birlikte sıkça merak edilen bu konunun cevabı aslında oldukça basit: Alfabe.
1962'de 67 il alfabetik olarak sıralandı
Bugün kullanılan il plaka kodlarının temeli, 27 Eylül 1962'de yayımlanan ve aynı yılın ekim ayında yürürlüğe giren yönetmeliğe dayanıyor. O tarihte Türkiye'de 67 il bulunuyordu. Bu illere plaka numarası verilirken herhangi bir büyüklük, nüfus ya da önem sıralaması yapılmadı; iller yalnızca alfabetik sıraya dizildi.
Sıralama şöyle başladı: 01 Adana, 02 Adıyaman, 03 Afyonkarahisar, 04 Ağrı, 05 Amasya, 06 Ankara, 07 Antalya... Liste 67 numarayla Zonguldak'ta sona erdi. Ankara'nın 06 olması da başkent olmasıyla değil, alfabedeki yeriyle ilgili.
Ağrı'yı 4. sıraya taşıyan harf: Ğ
Ağrı'nın Afyonkarahisar'dan sonra, Amasya'dan önce gelmesinin sebebi isimlerin ikinci harfi. Türk alfabesinde "f" harfi "ğ"den, "ğ" harfi de "m"den önce geliyor. Bu yüzden "Af-" ile başlayan Afyon 03, "Ağ-" ile başlayan Ağrı 04, "Am-" ile başlayan Amasya ise 05 numarayı aldı.
Neden bazı plakalar alfabeye uymuyor?
1962'den sonra il statüsü kazanan şehirler alfabetik sıraya yerleştirilmedi. Bu illere, il oldukları sıraya göre 68'den başlayan yeni numaralar verildi. 68 Aksaray, 69 Bayburt, 70 Karaman gibi plakaların alfabeye uymaması bu yüzden. Ağrı'nın komşusu Iğdır da 1992'de il olduktan sonra 76 plaka kodunu aldı. Listenin son numarası ise 81 ile Düzce oldu.
Plakanın ortasındaki harf grupları ise aracın kayıtlı olduğu yeri ya da kayıt dönemini gösteren ek bir kodlama sistemi olarak kullanılıyor.
04'ün yolda bilinen hikâyesi
Ağrı'dan çıkan araçlar, Gürbulak Sınır Kapısı'ndan geçen tırlar ve gurbetteki Ağrılıların araçlarıyla 04 plakası Türkiye'nin pek çok şehrinde görülüyor. Pek çok Ağrılı için 04, memleket özleminin de bir simgesi hâline gelmiş durumda.
Bir dahaki sefere yolda 04 plakalı bir araç gördüğünüzde, o numaranın arkasında 1962'deki bir alfabe sıralamasının yattığını hatırlayabilirsiniz.
Kapak görseli: enmyx / Wikimedia Commons, CC BY-SA 3.0
Bakmadan Geçme
