ABD'de kamuoyu dengesi değişti: Filistin'e destek yükselişte

ABD kamuoyunda Orta Doğu politikasına ilişkin dengeler değişiyor. ABD merkezli araştırma şirketi Gallup tarafından yayımlanan son ankete göre, Amerikalıların Filistin’e yönelik sempati oranı yüzde 41’e yükselirken, İsrail’e duyulan sempati yüzde 36’da kaldı. Böylece 2001 yılından bu yana ilk kez ABD’de Filistin’e destek, İsrail’i geride bırakmış oldu.

Anket sonuçları, siyasi kimliklere göre belirgin farklılıklar ortaya koyuyor. Demokrat seçmenlerin yüzde 65’i Filistin’e sempati duyduğunu belirtirken, yalnızca yüzde 17’si İsrail’e yakınlık gösterdi. Cumhuriyetçilerde ise tablo tersine dönüyor: Yüzde 70’i İsrail’e destek verirken, yüzde 13’ü Filistin’i tercih etti. Ancak Cumhuriyetçi seçmenler arasında İsrail’e destek oranının geçen yıla göre 10 puan düşmesi dikkat çekti ve bu oran 2004’ten bu yana en düşük seviyeye geriledi.

Araştırmada asıl değişimin siyasi bağımsız seçmenlerden kaynaklandığı görülüyor. Bağımsızların yüzde 41’i Filistin’e, yüzde 30’u İsrail’e daha fazla sempati duyduğunu ifade etti. Oysa önceki yıllarda bu grup İsrail’e daha yakın bir tablo sergiliyordu. Bu kayma, genel ortalamayı Filistin lehine çevirdi.

Yaş gruplarına göre dağılım incelendiğinde genç seçmenlerin belirleyici rol oynadığı ortaya çıkıyor. 18-34 yaş aralığındaki katılımcıların yüzde 53’ü Filistin’e sempati duyduğunu belirtirken, İsrail’e destek oranı yüzde 23’e kadar geriledi. Bu yaş grubunda ilk kez çoğunluk Filistin lehine görüş bildirdi. 35-54 yaş aralığında da benzer bir yön değişimi gözlenirken, 55 yaş ve üzeri grupta İsrail’e destek hâlâ daha yüksek olsa da önceki yıllara kıyasla belirgin bir düşüş yaşandı.

Genel algı açısından değerlendirildiğinde Amerikalıların yüzde 46’sı İsrail’i olumlu gördüğünü, yüzde 37’si ise Filistin topraklarına olumlu baktığını belirtti. Ancak son bir yıl içinde Filistin’e yönelik olumlu görüşlerin 10 puan artması, kamuoyundaki eğilimin yönünü net biçimde ortaya koydu.

Ankette iki devletli çözüm konusundaki yaklaşım da dikkat çekti. Katılımcıların yüzde 57’si İsrail ile yan yana bağımsız bir Filistin devletini desteklediğini ifade ederken, yüzde 28’i bu fikre karşı çıktı. Demokratların büyük çoğunluğu iki devletli çözümü desteklerken, Cumhuriyetçilerde destek oranı daha düşük seviyede kaldı.

Son 12 aylık süreçte yaşanan gelişmelerin ABD kamuoyunda belirgin bir algı değişimine yol açtığı görülüyor. Bir yıl önce İsrail’e sempati duyanların oranı yüzde 46, Filistin’e sempati duyanların oranı yüzde 33 seviyesindeyken; bugün tablo tersine dönmüş durumda. Bu sonuçlar, ABD iç siyasetinden dış politikaya kadar birçok alanda yeni tartışmaların kapısını aralayacak nitelikte değerlendiriliyor.