Kalbinizdeki bu belirtileri hafife almayın! Kapak hastalığı habercisi olabilir
Kalp ve Damar Cerrahisi Uzmanı Prof. Dr. Yavuz Beşoğul, nefes darlığı, çabuk yorulma, çarpıntı ve göğüs ağrısının kalp kapakçığı hastalıklarının belirtileri arasında yer aldığını belirterek erken teşhis ve düzenli kontrollerin önemini anlattı.
Haberin Özeti
- • Kalp ve Damar Cerrahisi Uzmanı Prof. Dr. Yavuz Beşoğul, nefes darlığı ve çabuk yorulmanın kalp kapakçığı hastalıklarının ilk belirtileri olabileceğini vurguladı.
- • Kalbin dört kapağındaki daralma veya kapanma bozuklukları kan akışını etkileyerek göğüs ağrısı, bayılma ve ayak bileği şişliği gibi belirtilere yol açabilir.
- • Prof. Dr. Beşoğul, ani şiddetli göğüs ağrısı, ciddi nefes darlığı veya bilinç kaybı yaşanması durumunda acil sağlık yardımı alınması gerektiğini belirtti.
Kalp kapakçıklarında meydana gelen daralma veya kapanma bozuklukları, uzun süre belirgin bir şikâyete yol açmadan ilerleyebiliyor. Bazı kişilerde rutin sağlık kontrollerinde tespit edilen bu hastalıklar, ilerleyen dönemlerde kalbin kan pompalama işlevini etkileyerek ciddi sağlık sorunlarına neden olabiliyor.
Kalp ve Damar Cerrahisi Uzmanı Prof. Dr. Yavuz Beşoğul, kalp kapakçığı hastalıklarının nedenleri, belirtileri, tanı yöntemleri ve tedavi seçenekleri hakkında bilgi verdi.
İnsan kalbinde aort, mitral, triküspit ve pulmoner olmak üzere dört kapak bulunduğunu belirten Beşoğul, bu yapıların kanın kalp boşlukları ve büyük damarlar arasında doğru yönde ilerlemesini sağladığını ifade etti. Kapakların yeterince açılamaması kan akışını zorlaştırırken tam kapanamaması ise kanın geriye kaçmasına yol açabiliyor.
Nefes darlığı ve çabuk yorulma ilk işaret olabilir
Prof. Dr. Yavuz Beşoğul, kalp kapakçığı hastalıklarında görülen şikâyetlerin etkilenen kapağa ve hastalığın ilerleme derecesine göre değiştiğini belirtti.
Hastalığın erken dönemlerinde herhangi bir belirti görülmeyebileceğini anlatan Beşoğul, özellikle daha önce rahatlıkla yapılan günlük aktivitelerde zorlanmanın dikkate alınması gerektiğini ifade etti.
Nefes darlığı, kapak hastalıklarında karşılaşılan belirtilerden biri. Başlangıçta merdiven çıkarken veya yürüyüş sırasında hissedilen nefes darlığı, hastalık ilerledikçe dinlenme sırasında da ortaya çıkabiliyor.
Çabuk yorulma, halsizlik ve efor kapasitesindeki azalma da kalbin kan pompalama işlevindeki değişikliklerle ilişkili olabiliyor.
Beşoğul, bazı kapak hastalıklarının kalp ritmini de etkileyebildiğini belirterek özellikle mitral kapak bozukluklarında atriyal fibrilasyon gibi ritim sorunlarının gelişebileceğini aktardı.
Göğüs ağrısı ve bayılma ihmal edilmemeli
Kalp kapakçığı hastalıklarının bazı belirtileri acil değerlendirme gerektirebiliyor.
Prof. Dr. Beşoğul, ileri aort kapak darlığında özellikle fiziksel aktivite sırasında göğüs ağrısı, baskı hissi ve bayılma görülebileceğini belirtti.
Ayak bileklerinde şişlik, karında sıvı birikimi ve boyun damarlarında belirginleşme ise kalbin sağ tarafını etkileyen ileri hastalıklarda ortaya çıkabiliyor.
Gece uykudan nefes darlığıyla uyanmak veya rahat nefes alabilmek için birden fazla yastık kullanma ihtiyacı da kalp yetersizliği açısından değerlendirilmesi gereken belirtiler arasında bulunuyor.
Beşoğul, ani başlayan şiddetli göğüs ağrısı, ciddi nefes darlığı veya bilinç kaybı yaşanması durumunda acil sağlık yardımına başvurulması gerektiğini vurguladı.
Kalp kapakçıkları neden bozuluyor?
Kalp kapakçığı hastalıklarının tek bir nedene bağlı gelişmediğini anlatan Prof. Dr. Yavuz Beşoğul, doğumsal yapısal farklılıkların, yaşlanmanın, enfeksiyonların ve bazı kronik hastalıkların kapakların çalışmasını etkileyebildiğini belirtti.
İlerleyen yaşla birlikte kapak dokusunda meydana gelen kalınlaşma ve kireçlenme, özellikle aort kapak darlığının nedenleri arasında yer alıyor.
Mitral kapak prolapsusu gibi yapısal bozukluklarda ise kapak yaprakçıkları tam kapanamayabiliyor. Bu durum kanın geriye kaçmasına ve kapak yetmezliğine neden olabiliyor.
Geçirilmiş romatizmal ateş sonrasında gelişen romatizmal kalp hastalığı da kapak dokusunda kalıcı hasar bırakabiliyor.
Kalbin iç yüzeyini ve kapaklarını etkileyen enfektif endokardit ise kapak yaprakçıklarında ciddi bozulmalara yol açabiliyor.
Kalp krizi ve kalp kası hastalıkları da kapakların işleyişini dolaylı olarak etkileyebiliyor. Kalp boşluklarının genişlemesiyle kapakların kapanma düzeni bozulabiliyor ve özellikle mitral veya triküspit kapak yetmezliği gelişebiliyor.
Üfürüm duyulması kesin hastalık anlamına gelmiyor
Prof. Dr. Beşoğul, kalp muayenesi sırasında duyulan üfürümlerin kapak hastalıkları açısından değerlendirilmesi gerektiğini ancak her üfürümün ciddi bir rahatsızlık anlamına gelmediğini ifade etti.
Kalpteki kan akışının oluşturduğu üfürüm, bazı sağlıklı kişilerde de duyulabiliyor. Buna karşılık ciddi kapak hastalığı bulunan bazı kişilerde üfürümün şiddeti düşük olabiliyor.
Bu nedenle yalnızca kalp seslerinin dinlenmesiyle hastalığın derecesini belirlemek mümkün olmayabiliyor.
Kapak hastalığından şüphelenildiğinde ekokardiyografi yöntemiyle kalbin ayrıntılı biçimde incelenmesi gerekiyor.
Ekokardiyografi ile kapakların durumu belirleniyor
Kalp kapakçığı hastalıklarının teşhisinde kullanılan temel yöntemlerden biri ekokardiyografi.
Ultrason dalgalarıyla gerçekleştirilen bu incelemede kalp kapaklarının açılıp kapanma hareketleri, kan akışının yönü ve hızı değerlendirilebiliyor.
Doppler ekokardiyografi sayesinde kapak darlığının derecesi ve kapak yetmezliğine bağlı kan kaçağı incelenebiliyor.
Prof. Dr. Beşoğul, ekokardiyografinin yalnızca kapakların yapısını değil, kalp boşluklarının büyüklüğünü, kalp kasının kalınlığını ve kalbin kasılma gücünü de değerlendirmeye yardımcı olduğunu belirtti.
Bazı hastalarda göğüs üzerinden yapılan inceleme yeterli görüntü sağlamadığında yemek borusundan gerçekleştirilen transözofageal ekokardiyografi kullanılabiliyor. Daha karmaşık durumlarda bilgisayarlı tomografi veya kardiyak manyetik rezonans görüntüleme de tanı sürecine dahil edilebiliyor.
Her kapak hastalığında ameliyat gerekmiyor
Kalp kapakçığı hastalıklarının tedavisinde hastalığın türü, ilerleme derecesi ve kalbin çalışma durumu belirleyici oluyor.
Prof. Dr. Yavuz Beşoğul, hafif kapak bozukluklarında düzenli takip ve belirli aralıklarla yapılan ekokardiyografi kontrollerinin yeterli olabileceğini ifade etti.
Kalp yetersizliği, yüksek tansiyon veya ritim bozukluğu gibi eşlik eden sorunlarda ilaç tedavileri uygulanabiliyor. Ancak ileri derecede yapısal kapak darlığı veya yetmezliğinin yalnızca ilaçlarla düzeltilmesi genellikle mümkün olmuyor.
İleri hastalıklarda kapağın cerrahi yöntemle onarılması veya değiştirilmesi gündeme gelebiliyor. Uygun hastalarda kateter yoluyla gerçekleştirilen kapak girişimleri de tedavi seçenekleri arasında bulunuyor.
Mitral kapak yetmezliğinin bazı türlerinde hastanın kendi kapağı korunarak onarım yapılabilirken aort kapak hastalıklarında cerrahi ya da kateter yöntemiyle kapak değişimi uygulanabiliyor.
Beşoğul, tedavi kararının hastanın belirtileri, kalp fonksiyonları, kapak yapısı ve ameliyat riski birlikte değerlendirilerek verilmesi gerektiğini belirtti.
Belirti olmasa da kontroller aksatılmamalı
Kalp kapakçığı hastalıklarının yıllarca sessiz ilerleyebilmesi, düzenli sağlık kontrollerini gerekli kılıyor.
Prof. Dr. Yavuz Beşoğul, bilinen kapak hastalığı bulunan kişilerin herhangi bir yakınmaları olmasa bile doktorlarının önerdiği kontrol aralıklarına uymaları gerektiğini ifade etti.
Kapak hastalığının ilerlemesi kalp boşluklarının genişlemesine, kalp kası fonksiyonlarının bozulmasına ve ritim sorunlarına neden olabiliyor.
Düzenli ekokardiyografi incelemeleriyle bu değişikliklerin takip edilebildiğini belirten Beşoğul, nefes darlığında artış, yeni başlayan çarpıntı, bayılma veya günlük aktivitelerde belirgin zorlanma yaşanması durumunda planlanan kontrol tarihinin beklenmemesi gerektiğini vurguladı.
Bakmadan Geçme
