Gümrük tarifeleri küresel ekonomiyi nasıl etkileyecek?
ABD Yüksek Mahkemesi, Başkan Donald Trump'ın ulusal acil durum yetkisine dayanarak yürürlüğe koyduğu kapsamlı gümrük tarifelerini 6'ya karşı 3 oyla iptal etti. K
ABD’de ticaret politikalarını derinden etkileyecek kritik bir yargı kararı çıktı. ABD Yüksek Mahkemesi, Başkan Donald Trump tarafından uygulamaya konulan geniş kapsamlı gümrük tarifelerinin hukuka aykırı olduğuna hükmetti. Mahkeme, 6’ya karşı 3 oyla aldığı kararda, Trump yönetiminin 1977 tarihli Uluslararası Acil Ekonomik Yetkiler Yasası’na dayanarak tarife uygulamasını yetki aşımı olarak değerlendirdi.
Kararı kaleme alan Başyargıç John Roberts, söz konusu yasanın başkana “ithalatı düzenleme” yetkisi verdiğini ancak bunun doğrudan gümrük tarifesi koyma anlamına gelmediğini vurguladı. Roberts, yasanın yürürlükte olduğu yaklaşık yarım asırlık süreçte hiçbir başkanın bu düzenlemeyi tarifeler için kullanmadığına dikkat çekerek, uygulamanın kapsamı ve ölçeğinin anayasal sınırları aştığını ifade etti.
Karar, Trump yönetiminin birçok ülkeyle yürüttüğü ticaret müzakereleri ve tarifeler üzerinden şekillendirdiği ekonomik strateji açısından önemli sonuçlar doğurabilecek nitelikte. Aylık yaklaşık 30 milyar dolarlık ek gelir sağladığı tahmin edilen tarifelerden elde edilen tutarın iade edilip edilmeyeceğine ilişkin ise mahkeme kararında net bir hüküm yer almadı.
Kararı Beyaz Saray’daki bir toplantı sırasında öğrenen Trump, hükmü “utanç verici” olarak nitelendirdi. Daha önce yaptığı açıklamalarda tarifelerin ABD ekonomisini koruduğunu savunan Trump, ulusal güvenlik gerekçesiyle bu adımı atma hakkına sahip olduğunu dile getirmişti.
Karar, Demokrat siyasetçiler ve çeşitli sektör temsilcileri tarafından memnuniyetle karşılanırken, Cumhuriyetçi kanat ise bunun ABD’nin haksız ticaret uygulamalarıyla mücadelesini zayıflatacağını savundu. Kararın ardından ABD borsalarında iki haftayı aşkın sürenin en güçlü yükselişi kaydedilirken, dolar değer kaybetti ve tahvil getirileri sınırlı artış gösterdi.
ABD Anayasası’na göre vergi ve gümrük tarifesi koyma yetkisi Kongre’ye ait. Trump yönetimi ise Kongre onayı aramadan, acil durum yetkisini esas alarak tarifeleri yürürlüğe koymuştu. Beyaz Saray cephesi, gerekirse alternatif hukuki yolların devreye alınabileceğinin sinyalini verdi.
Bakmadan Geçme
