'Böbrek taşımı düşürdüm' diyenler dikkat! Bu hatalar böbreğinizi kaybettirebilir

Son yıllarda Türkiye’de böbrek taşı şikayetleri hızla artarken uzmanlar toplumda yaygın olan bazı yanlış bilgilerin ciddi sağlık sorunlarına yol açabileceği konusunda uyarıyor. Genetik yatkınlığın yanı sıra yetersiz su tüketimi, aşırı tuz ve protein ağırlıklı beslenme, hareketsiz yaşam tarzı, obezite ve bilinçsiz takviye kullanımı böbrek taşı oluşumunda önemli risk faktörleri arasında yer alıyor.

Acıbadem Kadıköy (Dr. Şinasi Can) Hastanesi Üroloji Uzmanı Doç. Dr. Caner Baran, böbrek taşının sadece geçici bir ağrı sorunu olarak görülmemesi gerektiğini belirterek, tedavi edilmediğinde kalıcı böbrek hasarına hatta böbrek kaybına yol açabileceğini söyledi. 12 Mart Dünya Böbrek Günü kapsamında açıklamalarda bulunan Baran, toplumda doğru sanılan bazı yanlışların böbrek sağlığını ciddi şekilde tehdit ettiğini ifade etti.

“Ağrı yoksa tehlike yok” düşüncesi yanlış

Doç. Dr. Baran’a göre böbrek taşlarının mutlaka şiddetli ağrı yapması gerekmiyor. Bazı taşlar hiçbir belirti vermeden büyüyebiliyor ve zamanla böbrek fonksiyonlarını bozabiliyor. Özellikle “geyik boynuzu” olarak adlandırılan staghorn tipi taşların sessiz ilerleyerek ciddi böbrek hasarına yol açabileceğini belirten Baran, düzenli takip ve görüntüleme yöntemlerinin büyük önem taşıdığını söyledi.

“Bira taş düşürür” inanışı bilimsel değil

Toplumda yaygın olarak bilinen “bira içmek böbrek taşını düşürür” düşüncesinin bilimsel bir dayanağı olmadığını vurgulayan Baran, alkolün vücudu susuz bırakabildiğini ve böbrek sağlığını olumsuz etkileyebileceğini belirtti. Alkolün bazı taş türlerinde risk faktörlerini artırabileceğine dikkat çeken Baran, böbrek sağlığı için en doğru sıvının su olduğunu ifade etti.

Her böbrek taşı ağrı yapmaz

Böbrekte bulunan bazı taşlar idrar yollarını tıkamadığı için uzun süre hiçbir belirti vermeyebiliyor. Uzmanlar bu nedenle özellikle risk grubunda bulunan kişilerin düzenli kontrollerini aksatmaması gerektiğini belirtiyor.

Bol su içmek her zaman yeterli olmayabilir

Bol su tüketimi böbrek taşı oluşumunu azaltmada önemli bir faktör olsa da tek başına tüm taşların düşmesini sağlamıyor. Taşın büyüklüğü ve bulunduğu yer tedavi yöntemini belirleyen en önemli faktörler arasında yer alıyor. Küçük taşlar sıvı tüketimiyle düşebilirken büyük taşlar için tıbbi müdahale gerekebiliyor.

Üroloji Uzmanı Doç. Dr. Caner Baran, özellikle 5-6 milimetreden büyük taşların çoğu zaman kendiliğinden düşemediğini ve cerrahi ya da girişimsel tedavi gerektirebildiğini belirtiyor. Taş ağrısı genellikle idrar yolundaki tıkanıklık nedeniyle oluşuyor. Taş yer değiştirdiğinde veya tıkanıklık azaldığında ağrı geçebiliyor. Ancak bu durum taşın düştüğü anlamına gelmiyor. Uzmanlar, taşın gerçekten düşüp düşmediğinin ancak görüntüleme yöntemleriyle anlaşılabileceğini söylüyor.

Doğru hasta seçimiyle uygulanan taş kırma yöntemlerinin böbreğe kalıcı zarar vermediğini belirten uzmanlar, modern tıpta bu işlemlerin güvenli şekilde gerçekleştirildiğini ifade ediyor.

Açık ameliyat dönemi büyük ölçüde bitti

Günümüzde böbrek taşlarının büyük çoğunluğu kapalı yöntemlerle tedavi edilebiliyor. Endoskopik ve lazer teknolojileri sayesinde hastalar kısa sürede normal hayatlarına dönebiliyor.

Bir kez taş düşüren ya da ameliyat olan kişilerde tekrar taş oluşma riski devam ediyor. Uzmanlar bu nedenle taşın içeriğinin analiz edilmesi, metabolik değerlendirme yapılması ve kişiye özel önleyici tedbirlerin alınması gerektiğini belirtiyor.

Böbrek taşlarını hızlı şekilde erittiği iddia edilen bitkisel ürünler konusunda da uyarıda bulunan Doç. Dr. Baran, bu ürünlerin etkinliğini gösteren güçlü bilimsel kanıt bulunmadığını söyledi. Kontrolsüz kullanılan bitkisel ürünlerin mide-bağırsak sorunları, elektrolit dengesizlikleri ve böbrek üzerinde ek yük oluşturabileceğine dikkat çekti.