Aşırı sıcaklar etkisini artırıyor: Güneş çarpmasını hafife almayın

Avrupa'da etkisini gösteren sıcak hava dalgasının temmuz ayının ikinci yarısıyla birlikte Türkiye'de de hissedilmesi beklenirken, aşırı sıcaklar nedeniyle yaşanabilecek sağlık sorunlarına karşı uyarılar da artıyor. Erdem Hastanesi Çakmak İç Hastalıkları Uzmanı Uzm. Dr. Muazzez Caymaz, yüksek sıcaklıkların özellikle çocuklar, yaşlılar ve kronik hastalığı bulunan bireyler için ciddi risk oluşturduğunu söyledi.

Sıcak bitkinliği ile güneş çarpması aynı şey değil

Toplumda sıcak bitkinliği ile güneş çarpmasının sıkça karıştırıldığını belirten Uzm. Dr. Muazzez Caymaz, iki durum arasında önemli farklar bulunduğunu ifade etti.

Bu Habere de Bak

Aşırı sıcaklar beyin performansını düşürüyor

Sıcak bitkinliğinde yoğun terleme, halsizlik ve yorgunluk görülmesine rağmen kişinin bilincinin açık olduğunu belirten Caymaz, güneş çarpmasının ise çok daha ağır seyreden acil bir sağlık sorunu olduğuna dikkat çekti.

"Vücut sıcaklığının 40 derecenin üzerine çıkması, cildin sıcak ve kuru hale gelmesi, terlemenin durması, kafa karışıklığı, konuşma bozukluğu veya bayılma gibi belirtiler vücudun ısı düzenleme mekanizmasının çöktüğünü gösterir. Bu durumda vakit kaybetmeden sağlık kuruluşuna başvurulmalıdır" dedi.

İlk müdahalede yapılan hatalar tehlikeyi artırabiliyor

Güneş çarpmasında ilk müdahalenin büyük önem taşıdığını belirten Uzm. Dr. Muazzez Caymaz, kişinin öncelikle güneş altından çıkarılarak serin ve gölgeli bir ortama alınması gerektiğini söyledi.

Üzerindeki sıkı kıyafetlerin gevşetilmesini öneren Caymaz, vücudun serin su ile soğutulmasının ve vantilatör ya da yelpaze yardımıyla buharlaşmanın sağlanmasının etkili yöntemler olduğunu belirtti.

Ancak kişinin buzlu suya sokulmasının yanlış bir uygulama olduğunu vurgulayan Caymaz, ani soğuğun damarları daraltarak vücudun iç sıcaklığının düşmesini zorlaştırabileceğini ifade etti. Bilinci tam açık olmayan kişilere ağızdan su verilmesinin de soluk borusuna kaçma riski nedeniyle tehlikeli olabileceğini dile getirdi.

Yüksek sıcaklıkların tansiyon, kalp ve diyabet hastaları üzerinde daha ciddi etkiler oluşturabileceğini belirten Uzm. Dr. Muazzez Caymaz, sıcak havalarda sıvı ve elektrolit kaybının kısa sürede gelişebildiğini söyledi.

Bazı tansiyon ve kalp ilaçlarının susuzluğa verilen yanıtı değiştirebildiğini, diyabet hastalarında ise sıcaklığın kan şekeri kontrolünü olumsuz etkileyebildiğini belirten Caymaz, bu nedenle özellikle 11.00 ile 16.00 saatleri arasında güneş altında bulunulmaması gerektiğini vurguladı.

İyileştikten sonra da dikkatli olun

Güneş çarpmasının etkilerinin belirtiler geçtikten sonra da devam edebileceğini ifade eden Uzm. Dr. Muazzez Caymaz, vücudun birkaç gün boyunca sıcaklığa karşı daha hassas hale geldiğini söyledi.

"Kendinizi ertesi gün iyi hissetseniz bile hemen eski rutininize dönmeyin. En az iki-üç gün serin ortamlarda dinlenmek ve kaybedilen sıvıyı kademeli olarak yerine koymak gerekir" ifadelerini kullandı.

Aşırı sıcaklarda terleme ile birlikte yalnızca su değil, sodyum ve potasyum gibi minerallerin de kaybedildiğini belirten Uzm. Dr. Muazzez Caymaz, sağlıklı sıvı desteğinin sadece su tüketiminden ibaret olmadığını söyledi.

Yaz aylarında suyun yanında ayran ve maden suyu gibi elektrolit içeren içeceklerin tercih edilebileceğini belirten Caymaz, şekerli ve gazlı içeceklerden ise uzak durulması gerektiğini kaydetti.

Yaz aylarında görülen halsizlik, baş dönmesi, aşırı yorgunluk, bilinç bulanıklığı ve bayılma gibi belirtilerin ciddiye alınması gerektiğini vurgulayan Uzm. Dr. Muazzez Caymaz, güneş çarpmasının büyük ölçüde önlenebilir bir sağlık sorunu olduğunu belirterek şu uyarıda bulundu:

"Vücudunuz size durmanız gerektiğini söylüyorsa bunu ertelemeyin. Şikâyetleriniz hızla artıyor ya da bilinç değişikliği gelişiyorsa mutlaka en yakın sağlık kuruluşuna başvurun. Erken müdahale, ciddi sağlık sorunlarının önüne geçilmesinde hayati önem taşımaktadır."