Zorunlu servis ücreti tarih oldu: Restoranlarda yeni dönem

Ticaret Bakanlığı tarafından hazırlanan ve Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren “Fiyat Etiketi Yönetmeliği’nde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik”, yeme-içme sektöründe uzun süredir tartışılan uygulamalara son verdi. Yeni düzenlemeye göre lokanta, kafe, restoran, pastane ve benzeri yiyecek-içecek hizmeti sunulan işletmeler, tüketicilerden servis ücreti, masa ücreti, kuver bedeli veya benzeri adlar altında zorunlu bir ek ödeme talep edemeyecek.

Düzenleme kapsamında tüketiciler, sipariş ettikleri yiyecek ve içeceklerin bedeli dışında yalnızca kendi isteğiyle ve gönüllülük esasına dayalı olarak bahşiş verebilecek. Bunun dışında, tüketicinin talebi olmadan sipariş öncesinde masaya getirilen ekmek, meze, su veya benzeri kuver ürünlerinin bedeli de hesaba yansıtılamayacak. Yetkililer, bu adımın hem tüketici haklarını güçlendirmeyi hem de sektörde daha şeffaf ve rekabetçi bir ortam oluşturmayı hedeflediğini vurguluyor.

Konuya ilişkin değerlendirmede bulunan Tüm Restoranlar ve Turizmciler Derneği (TÜRES) Başkanı Ramazan Bingöl, yeni düzenlemenin tüketici açısından önemli bir kazanım olduğunu belirtti. Bingöl, “Kuver ücretleri, yemek öncesi gelen ikramlar için alınıyordu ve bu tutar bazı işletmelerde yemeğin yüzde 10’una kadar çıkabiliyordu. Servis ücretleri ise yüzde 10 ile yüzde 20 arasında değişiyor, hatta bazı lüks işletmelerde bu oran yüzde 50’ye kadar ulaşabiliyordu. Bu da müşterilerin hesap geldiğinde beklemediği bir tutarla karşılaşmasına neden oluyordu. Artık bu uygulamalar sona erdi. Tüketiciler daha hesaplı yemek yiyebilecek, işletmeler de daha eşit koşullarda rekabet edecek” dedi.

Bingöl, bazı işletmelerin bu bedelleri ürün fiyatlarına yansıtma ihtimaline dair yorumlara da değinerek, “Sektörde zaten fiyatlar nedeniyle ciddi bir müşteri kaybı var. İşletmelere çağrım, kuver ve servis ücretlerini menülere eklememeleri yönünde. Bu düzenleme, güvenin yeniden tesis edilmesi için bir fırsattır” ifadelerini kullandı.

Tüketiciler Konfederasyonu (TÜKON) Genel Başkan Vekili Aziz Koçal ise zorunlu servis ve kuver ücretlerinin uzun süredir tüketici ile işletmeler arasında güvensizlik yarattığını söyledi. Koçal, “Tüketiciler menüde gördükleri fiyata göre karar veriyor ancak hesap geldiğinde önceden belirtilmeyen ek bedellerle karşılaşıyordu. Bu durum şeffaflık ilkesine aykırıydı ve tüketicinin bilinçli tercih hakkını zedeliyordu. Zorunlu bahşiş benzeri bir dayatmaya dönüşen bu uygulamaların kaldırılması tüketici hukuku açısından son derece yerinde” değerlendirmesinde bulundu.

Koçal, düzenlemenin dürüst işletmeler için bir kayıp değil, aksine haksız rekabetin önlenmesi açısından bir kazanım olduğunu vurgulayarak, orta ve uzun vadede müşteri memnuniyetinin artacağını, güven duygusunun güçleneceğini ve sektörün daha sağlıklı bir yapıya kavuşacağını ifade etti. Ancak uygulamanın sahada titizlikle denetlenmesi gerektiğine dikkat çeken Koçal, “Endişemiz bu bedellerin dolaylı şekilde fiyatlara yansıtılmasıdır. Bunun önüne geçmek için düzenleme öncesi ve sonrası fiyatların karşılaştırılacağı denetimlerin yapılması şart” dedi.

Tüketiciler Derneği (TÜDER) Genel Başkanı Levent Küçük de Ticaret Bakanlığı’nın adımını olumlu bulduklarını belirterek, tüketicilere önemli bir uyarıda bulundu. Küçük, “Tüketiciler gittikleri restoran, kafe ve pastanelerde adisyonları mutlaka kontrol etmeli. Kuver, masa veya servis ücreti hâlâ yansıtılıyorsa itiraz edilmeli ve gerekirse Ticaret Bakanlığı’na şikâyette bulunulmalı. Bu düzenlemenin gerçek anlamda hayata geçmesi, tüketicinin bilinçli davranmasıyla mümkün” ifadelerini kullandı.