Yerli tohum hamlesi ayçiçeğinde dengeleri değiştirdi
Yerli hibrit ayçiçeği tohumlarına verilen sertifikalı destekler sayesinde Türkiye, tohumculukta dışa bağımlılığı büyük ölçüde azaltırken, üretici hem maliyet avantajı hem de rekabetçi verim elde ediyor.
Yerli ayçiçeği tohumlarına yönelik devlet destekleri, Türkiye’nin tarımsal üretiminde önemli bir dönüşüm yarattı. Trakya Tohumcular Derneği Başkanı İbrahim Toruk, Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından sağlanan sertifikalı tohum destekleriyle birlikte ayçiçeği tohumculuğunda dışa bağımlılığın büyük ölçüde sona erdiğini belirtti.
Yerli tohumculuk alanında son yıllarda ciddi bir mesafe kat edildiğini ifade eden Toruk, kamu kurumları ve araştırma üniversitelerinin ortak çalışmalarıyla Türk tohumculuğunun güç kazandığını söyledi. Yerli hibrit ayçiçeği tohumlarının artık küresel firmaların uzun yıllardır yatırım yaptığı çeşitlerle aynı tarlada rekabet edebildiğine dikkat çeken Toruk, verim farkının yüzde 5 seviyelerinde kaldığını ve bunun yerli çeşitlerin rekabet gücünü ortaya koyduğunu vurguladı.
2024 yılında hayata geçirilen yeni destekleme modeli kapsamında Türkiye’de geliştirilen yerli hibrit ayçiçeği tohumlarına sertifikalı kullanım desteği sağlandığını hatırlatan Toruk, 2026 üretim sezonuna ilişkin destek detaylarını da paylaştı. Buna göre, 2026 yılı için belirlenen 310 liralık temel destek katsayısının yüzde 60’ı üreticiye yansıtılacak. Yerli hibrit ayçiçeği tohumu kullanan çiftçiler dekara 186 lira destek alacak. Piyasa değeri yaklaşık 9 bin lira olan bir torba yerli ayçiçeği tohumunun 4 bin 650 liralık kısmı devlet tarafından karşılanacak. İthal tohumlarda ise herhangi bir destek bulunmuyor.
Trakya’da son yıllarda yaşanan kuraklık nedeniyle ayçiçeği ekim alanlarında sınırlı bir düşüş beklendiğini ifade eden Toruk, yerli çeşitlerin kurak koşullara daha dayanıklı olduğuna dikkat çekti. Ayçiçeğinin pamuk ve mısıra kıyasla daha az su tükettiğini belirten Toruk, Söke Ovası, Çukurova, Amik Ovası ve Hatay gibi bölgelerde ayçiçeği ekiminin artmasının öngörüldüğünü dile getirdi.
Türkiye’de yerli hibrit ayçiçeği tohumlarının pazar payının yüzde 2 seviyelerinden yüzde 15’e yükseldiğini aktaran Toruk, kısa vadeli hedeflerinin bu oranı yüzde 50’ye çıkarmak olduğunu söyledi. Toruk, üreticilere yerli tohuma ve Türk tohumculuğuna güvenmeleri çağrısında bulundu.
Bakmadan Geçme
