Yapay zekâ çağında dijital ayak izi tehlikesi: Paylaştığınız her bilgi hedefe dönüşebilir

Yapay zekâ teknolojileri günlük yaşamı kolaylaştıran birçok yenilik sunarken, siber güvenlik alanında yeni riskleri de beraberinde getiriyor. Özellikle internette herkese açık şekilde bulunan kişisel bilgilerin yapay zekâ araçlarıyla kısa sürede analiz edilebilmesi, dolandırıcılık ve sosyal mühendislik saldırılarının daha kolay hazırlanmasına imkan tanıyor.

Siber güvenlik şirketi ESET, kullanıcıların internette bıraktıkları dijital ayak izlerine karşı daha dikkatli olmaları gerektiğine dikkat çekti. Sosyal medya paylaşımlarından fotoğraf ve videolara, iş bilgilerinden arkadaşlık ilişkilerine kadar birçok verinin kötü niyetli kişiler tarafından bir araya getirilebileceği belirtildi.

Bu Habere de Bak

Yapay zekâ iletişim sektörünü dönüştürüyor: Yeni meslekler kapıda

Yapay zekâ siber suçluların işini hızlandırıyor

Geçmişte açık kaynaklı istihbarat toplama (OSINT) yöntemleriyle bir kişi hakkında ayrıntılı bilgi edinmek ciddi zaman ve teknik bilgi gerektiriyordu. Saldırganların sosyal medya hesaplarını tek tek incelemesi, arkadaş ve aile bağlantılarını belirlemesi, iş hayatı ve ilgi alanlarına ilişkin verileri bir araya getirmesi gerekiyordu.

Yapay zekânın gelişmesiyle bu süreç önemli ölçüde hızlandı. Çok sayıda açık kaynaktaki veriyi kısa sürede inceleyebilen sistemler, farklı platformlarda bulunan bilgileri ilişkilendirerek kişilere yönelik ayrıntılı profiller oluşturabiliyor.

Özellikle fotoğraf ve videolardaki ayrıntılar da önemli bir risk oluşturuyor. Kullanıcı tarafından önemsiz görülen bir görüntünün arka planındaki adres, araç, iş yeri, okul veya başka bir ayrıntı, kişinin yaşamına ilişkin önemli ipuçları verebiliyor.

Dolandırıcılık yöntemleri daha ikna edici hale gelebiliyor

Büyük dil modelleri ve diğer yapay zekâ araçları, internette bulunan dağınık bilgilerin bir araya getirilmesini kolaylaştırıyor. Böylece saldırganlar hedef aldıkları kişinin ailesi, arkadaşları, mesleği, ilgi alanları ve günlük yaşamına ilişkin bilgileri kullanarak daha inandırıcı dolandırıcılık senaryoları hazırlayabiliyor.

Yapay zekâ aynı zamanda farklı dillerde daha doğal ve ikna edici mesajlar oluşturulmasına da imkan sağlıyor. Bu durum sahte e-postalar, sosyal medya mesajları ve çeşitli dijital iletişim kanalları üzerinden gerçekleştirilen sosyal mühendislik girişimlerinin fark edilmesini zorlaştırabiliyor.

İş hayatındaki bilgiler de risk altında

Dijital ayak izi yalnızca kişisel hayat açısından tehlike oluşturmuyor. Hibrit ve uzaktan çalışma modellerinin yaygınlaşmasıyla kişisel ve profesyonel yaşam arasındaki sınırların giderek azalması, kurumsal bilgileri de hedef haline getirebiliyor.

Kişisel cihazların iş amacıyla kullanılması, profesyonel ve kişisel sosyal medya hesaplarının birbirine bağlanması veya çalışılan kurum hakkında fazla bilgi paylaşılması, kötü niyetli kişilerin çalışan ile kurum arasındaki bağlantıyı ortaya çıkarmasını kolaylaştırabiliyor.

Bu nedenle dijital ortamdaki dikkatsiz paylaşımların yalnızca kişisel veri kaybına değil, mesleki itibar ve kurumsal güvenlik açısından da ciddi sonuçlara yol açabileceği belirtiliyor.

Dijital ayak izini azaltmak için 6 önemli önlem

ESET, yapay zekâ destekli bilgi toplama ve dolandırıcılık girişimlerine karşı kullanıcıların alabileceği önlemleri şöyle sıraladı:

•  Sosyal medya hesaplarını mümkün olduğunca herkese açık kullanmamak ve gizlilik ayarlarını düzenli olarak kontrol etmek.
• Doğum tarihi, çocukların okulu, tatil planları ve günlük rutinler gibi kişisel bilgileri paylaşmaktan kaçınmak.
• Paylaşılan fotoğraf ve videoların arka planında adres, plaka, araç veya konum belirlemeye yarayabilecek ayrıntılar bulunup bulunmadığını kontrol etmek.
• Kişisel ve profesyonel hayat arasındaki bağlantıyı gereksiz yere ortaya çıkaracak paylaşımlardan uzak durmak.
• Hesaplarda güçlü ve birbirinden farklı parolalar kullanmak, mümkün olan durumlarda çok faktörlü kimlik doğrulamayı etkinleştirmek.
• Tanınmayan kişilerden gelen arkadaşlık ve takip isteklerini kabul etmemek, şüpheli durumlarda kişinin kimliğini farklı bir iletişim kanalı üzerinden doğrulamak.
• Uzmanlara göre internette yayılan bilgilerin tamamen geri alınması her zaman mümkün olmayabiliyor. Bu nedenle kullanıcıların bir fotoğraf, video veya kişisel bilgiyi paylaşmadan önce söz konusu içeriğin yapay zekâ sistemleri tarafından bulunabileceğini, analiz edilebileceğini ve başka bilgilerle ilişkilendirilebileceğini göz önünde bulundurması önem taşıyor.