Sürekli yorgun hissediyorsanız nedeni bu olabilir
Uzmanlar, uzun süreli ve kontrolsüz ekran kullanımının tükenmişlik başta olmak üzere birçok soruna yol açtığını bildirdi. İş sonrası dijital cihazlardan uzak kalmanın ise zihinsel ve fiziksel dengeyi korumada önemli rol oynadığı belirtildi.
Haberin Özeti
- • Uzman Çağrı Akyol Çevirir, uzun süreli kontrolsüz ekran kullanımının tükenmişlik, uyku ve iştah sorunları başta olmak üzere hayat kalitesini düşürdüğünü belirtiyor.
- • İş sonrası dijital cihazlardan uzak durmak, kademeli azaltma ve alternatif aktivitelerle dijital detoks yapmak, odaklanmayı artırıp stresi yönetmede etkili oluyor.
- • Çocuk ve ergenlerde aşırı ekran kullanımı gelişimsel riskler yaratırken, dijital detoks bilişsel becerileri, sosyal ilişkileri ve uyku kalitesini iyileştirmede kritik öneme sahip.
Çağrı Akyol Çevirir, dijital detoksun; telefon, tablet, bilgisayar ve televizyon gibi cihazlardan bilinçli olarak uzak kalınan süreyi ifade ettiğini belirtti. Çevirir, “Sosyal işlevsellikte, mesleki yaşamda, romantik ilişkilerde, uyku düzeninde veya iştahımızda bozulmalar gözlemlediğimizde, dijital detoks zamanı gelmiş demektir. Aksi takdirde ekran bağımlılığı hayat kalitemizi ciddi şekilde düşürebilir” dedi.
İş sonrası cihaz kullanımı sınırlandı
Ekran karşısında çalışan bireyler için özellikle iş dışındaki zamanlarda cihaz kullanımının sınırlandırılması gerektiği bildirildi. Çevirir, “İş bitiminde, telefon ve diğer dijital mecralardan uzak durmak, tükenmişlik ve tahammülsüzlük gibi olumsuz durumların önüne geçer” dedi.
Kişinin kendini yalnızca işi üzerinden tanımlamaması gerektiği, uzun süreli ekran kullanımının uyku döngüsünü bozduğu ve haz odaklı tüketim alışkanlıklarını artırdığı ifade edildi. Sosyal medyada kısa ve yoğun içerik tüketiminin dikkat süresini azalttığı, bunun da sosyal ilişkiler, beslenme düzeni ve günlük alışkanlıklar üzerinde olumsuz etkiler yarattığı aktarıldı. Yemek sırasında ekran kullanımının farkındalığı azalttığı ve deneyimi yüzeyselleştirdiği kaydedildi.
Dijital detoks sürecinde ani kesintiler yerine kademeli azaltma yönteminin daha etkili olduğu belirtildi. Sosyal medya kullanımının belirli saatlerle sınırlandırılmasının ve alternatif aktivitelerin planlanmasının aşırı tüketimi önlediği bildirildi. Uzun süreli ekran kullanımının REM uykusuna geçişi zorlaştırdığı ve serotonin ile dopamin dengesi üzerinde etkili olduğu ifade edildi.
Dijital detoksun odaklanma, uyku kalitesi ve stres yönetimi açısından önemli katkı sağladığı aktarıldı. Çevirir, “Akşam saatlerinde, gün boyunca telefondan çalıştıktan sonra tekrar cihazlara yönelmek, odaklanma ve enerji yönetiminde problemler yaratabilir. Dijital detoks, odaklanmayı artırmak, uyku kalitesini korumak, kaygı ve stresi yönetmek ve bilişsel becerileri sürdürmek için etkili bir araçtır. Bu süreç, birebir sosyal ilişkilerle desteklendiğinde hem kişisel hem de profesyonel yaşamda verimliliği artırır” dedi.
Çocuklarda gelişimsel riskler arttı
Çocuk ve ergenlerde uzun süreli ekran kullanımının gelişimsel riskler taşıdığına dikkat çekildi. Bu dönemde bireylerin kendi kendini oyalama ve boşlukla baş edebilme becerilerinin gelişmesi gerektiği, aşırı dijital içerik tüketiminin bu süreci olumsuz etkilediği bildirildi. Çevirir, “Bu dönemde çocukların kendi kendilerini oyalayabilme ve boşluklara tahammül etme becerileri gelişmelidir. Aşırı dijital içerik, bu becerilerin gelişimini engelleyebilir ve dikkat eksikliği, hiperaktivite, sosyal ilişkilerde zayıflık veya akademik performansta düşüş gibi sonuçlara yol açabilir” dedi.
Sosyal medya geçici tatmin sağladı
Sosyal medyada onaylanma ihtiyacının geçici ve yüzeysel bir tatmin sağladığı, gerçek sosyal ilişkilerin ise duygusal gelişim açısından belirleyici olduğu ifade edildi. Çevirir, son olarak yaptığı konuşmaya, “Ancak bu tatmin geçici ve yüzeyseldir. Gerçek sosyal ilişkiler, bireyin sorumluluk almasını, bazı şeylerden feragat etmesini ve kendi duygularını düzenleyebilmesini sağlar. Dijital dünyadan uzaklaşıp, gerçek yaşamın içinde olmak kişisel gelişim ve zihinsel sağlık açısından oldukça önemlidir.” İfadelerini ekledi.
Bakmadan Geçme
