Putin'in Avrupa çıkışı yeni bir diplomasi kapısı mı?

Vladimir Putin, Rusya’da göreve başlayan 34 ülkenin büyükelçisini kabul ettiği törende yaptığı kapsamlı konuşmada, uluslararası ilişkilerdeki mevcut tabloyu ve Rusya’nın dış politika yaklaşımını değerlendirdi. Kremlin Sarayı’nda düzenlenen kabulde Fransa, İtalya, Brezilya, Küba, Suudi Arabistan, Afganistan, Irak, Pakistan, Güney Kore’nin yanı sıra Avrupa, Asya, Afrika ve Güney Amerika’dan çok sayıda ülkenin büyükelçisi yer aldı. Putin, diplomatları göreve başlamaları dolayısıyla tebrik ederek, yeni görevlerinde başarılar diledi.

Konuşmasında küresel ölçekteki gelişmelere dikkat çeken Putin, uluslararası ortamın giderek daha istikrarsız hale geldiğini söyledi. Uzun süredir var olan sorunların derinleştiğini ve yeni gerilim alanlarının ortaya çıktığını ifade eden Putin, diplomasi ve uzlaşı arayışının yerini tek taraflı ve tehlikeli adımların aldığını dile getirdi. “Devletler arası diyalog yerine, kendilerini güçlü gören ve iradelerini dayatma hakkına sahip olduğunu düşünen ülkelerin monologları ön plana çıkıyor.” diyen Putin, birçok ülkenin egemenlik haklarına saygısızlık, kaos ve hukuksuzluk ortamından olumsuz etkilendiğini vurguladı.

Çok kutuplu dünya düzeninin inşa edilmesinin önemine işaret eden Putin, bu yapının ülkelerin kendi kaderlerini tayin edebilmesine olanak tanıyacağını belirtti. Rusya’nın dengeli ve yapıcı bir dış politika izlediğini savunan Putin, tüm ülkelerle karşılıklı çıkar temelinde işbirliği kurmaya ve bunu derinleştirmeye açık olduklarını söyledi. Ayrıca Birleşmiş Milletler’in küresel meselelerdeki merkezi rolünün güçlendirilmesi gerektiğini vurguladı.

Ukrayna krizine de değinen Putin, bu sürecin Rusya’nın meşru çıkarlarının uzun yıllar boyunca göz ardı edilmesiyle bağlantılı olduğunu ifade etti. Güvenliğe yönelik tehditlerin, verilen sözlerin aksine arttığını savunan Putin, NATO’nun Rus sınırlarına doğru genişlemesinin kasıtlı bir politika olduğunu ileri sürdü. Putin, Rusya’nın Avrupa ve dünya genelinde adil ve kalıcı bir güvenlik mimarisinin kurulmasından yana olduğunu belirterek, bu doğrultuda rasyonel çözüm önerileri sunduklarını söyledi.

Putin, Ukrayna’daki krizin barışçıl çözümüne yönelik esaslı istişarelere dönülmesi gerektiğini ifade ederek, “Bu ne kadar hızlı olursa o kadar iyi. Rusya, herkesin güvenliğini garanti altına alacak uzun vadeli ve sürdürülebilir bir barış için çaba gösteriyor.” dedi. Kiev yönetimi ve onu destekleyen ülkelerin buna henüz hazır olmadığını savunan Putin, bunun zamanla anlaşılacağını umduğunu belirtti ve ekledi: “O zamana kadar ise Rusya, hedeflerine istikrarlı şekilde ulaşmaya devam edecek.”

Konuşmasının devamında farklı bölgelere ilişkin değerlendirmelerde bulunan Putin, Brezilya ve Küba başta olmak üzere Latin Amerika ülkeleriyle ilişkilerin birçok alanda geliştiğini söyledi. Orta Doğu ve Kuzey Afrika ülkeleriyle işbirliğini artırma niyetinde olduklarını dile getiren Putin, Lübnan ve Irak ile ilişkilerin karşılıklı saygı temelinde ilerlediğini, bu ülkelerin egemenliği ve bağımsızlığını desteklediklerini vurguladı. Afganistan’la ilişkilerin de son dönemde ivme kazandığını belirten Putin, Rusya’nın Afganistan’ın barışçıl ve bağımsız bir devlet olmasını istediğini ifade etti.

Afrika ülkeleriyle bağların güçlendiğini kaydeden Putin, bu ülkelerin sömürgecilikten kurtulma ve bağımsızlık süreçlerine tarihsel olarak katkıda bulunduklarını söyledi. Güney Kore ile ilişkilere dair değerlendirmesinde ise geçmişte ticaret ve iş dünyasında elde edilen olumlu sonuçların büyük ölçüde heba edildiğini belirterek, ilişkilerin yeniden iyileşmesi temennisinde bulundu.

Avrupa ülkeleri Slovenya, Fransa, Çekya, Portekiz, Norveç, İsveç ve İtalya ile ilişkilerin köklü bir geçmişe sahip olduğunu hatırlatan Putin, mevcut duruma dair net ifadeler kullandı. “Bu ülkelerle ilişkilerdeki durum iyi değil. Resmi ve iş alandaki diyalog ve temaslar en düşük seviyede.” diyen Putin, bu tablonun Rusya’dan kaynaklanmadığını savundu. Uluslararası ve bölgesel konulardaki işbirliğinin dondurulduğunu belirten Putin, zamanla durumun değişeceğini umduklarını söyledi. Putin, güvenlik alanındaki meşru endişelerin dikkate alınması ve ulusal çıkarlara saygı gösterilmesi şartıyla, Rusya’nın Avrupa ülkeleriyle ihtiyaç duyulan ilişki düzeyini yeniden tesis etmeye hazır olduğunu vurguladı.