Obez bireylerde ameliyat sonrası enfeksiyon riski neden yüksek?

Biruni Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi İç Hastalıkları Uzmanı Doç. Dr. Alihan Oral, obezitenin sağlık üzerindeki çok yönlü etkilerine dikkat çekti. Obezitenin yalnızca kilo artışı olmadığını, bağışıklık sistemini doğrudan etkileyen kronik ve ilerleyici bir hastalık olduğunu vurguladı.

Finlandiya’da 500 binden fazla kişi üzerinde gerçekleştirilen bir araştırmaya değinen Oral, obez bireylerde enfeksiyon nedeniyle hastaneye yatış ve ölüm riskinin yaklaşık yüzde 70 daha fazla olduğunun ortaya konduğunu aktardı. Aynı çalışmada, enfeksiyon kaynaklı küresel ölümlerin yaklaşık onda birinin obezite ile ilişkili olabileceği belirtildi.

Doç. Dr. Oral, Dünya Sağlık Örgütü verilerine göre her yıl en az 2,8 milyon kişinin aşırı kilo ve obeziteye bağlı komplikasyonlar nedeniyle hayatını kaybettiğini ifade ederek, “Obezite estetik bir sorun değil; kalp-damar hastalıklarından diyabete, bazı kanser türlerinden enfeksiyonlara kadar birçok ciddi hastalığın riskini artırıyor” dedi.

Obezitenin vücutta sürekli düşük düzeyli bir iltihap durumuna yol açtığını belirten Oral, bu kronik inflamasyonun bağışıklık sisteminin sağlıklı çalışmasını engellediğini ve kişiyi enfeksiyonlara karşı daha savunmasız hale getirdiğini söyledi. Bu nedenle grip, zatürre ve Covid-19 gibi solunum yolu enfeksiyonlarının obez bireylerde daha ağır seyredebileceğini dile getirdi.

Fazla kilonun solunum sistemi üzerinde de baskı oluşturduğunu kaydeden Oral, özellikle karın bölgesindeki yağlanmanın diyafram hareketlerini kısıtlayabildiğini ve akciğer kapasitesini azaltabildiğini belirtti. Bu durumun enfeksiyon sürecinde daha ciddi klinik tabloların ortaya çıkmasına zemin hazırlayabileceğini ifade etti.

Yara iyileşmesinin gecikebildiğini ve cilt bariyerinin zayıflayabildiğini söyleyen Oral, ameliyat sonrası enfeksiyonlar, hastane enfeksiyonları ve idrar yolu enfeksiyonlarının obez bireylerde daha sık görülebildiğini aktardı. Bazı araştırmalarda yoğun bakıma yatış ve ölüm oranlarının da daha yüksek bulunduğunu sözlerine ekledi.

Obezitenin önlenebilir bir halk sağlığı sorunu olmasına rağmen son 20 yılda tüm yaş gruplarında hızla arttığını belirten Oral, 2022 verilerine göre dünya genelinde 5 yaş ve üzeri bir milyardan fazla kişinin obezite ile yaşadığını söyledi. Yetişkinlerin yaklaşık yüzde 16’sının, çocuk ve ergenlerin ise yüzde 8’inin obeziteden etkilendiğini ifade eden Oral, beş yaş altındaki çocuklarda bu oranın yüzde 5,6’ya ulaştığını ve 1990’dan 2022’ye kadar çocuk ve ergenlerde obezite oranının dört kat arttığını vurguladı.