- Haberler
- Güncel
- Mehmet Emin Bozarslan neden öldü? Cenaze Töreni, Nerde, Ne Zaman? Mehmet Emin Bozarslan kimdir?
Mehmet Emin Bozarslan neden öldü? Cenaze Töreni, Nerde, Ne Zaman? Mehmet Emin Bozarslan kimdir?
Kürt dili, edebiyatı ve tarihi üzerine yaptığı akademik çalışmalarla tanınan modern Kürtçe alfabenin Türkiye'deki öncülerinden yazar, dilbilimci ve çevirmen Mehmet Emin Bozarslan, 90 yaşında hayata gözlerini yumdu.
Yarım asrı aşan entelektüel birikimiyle geride devasa bir literatür bırakan Bozarslan, uzun yıllardır sürgün hayatı yaşadığı İsveç'te vefat etti. İşte Kürt kültür tarihine yön veren usta ismin hayatı ve çalışmalarına dair detaylar…
Mehmet Emin Bozarslan kimdir?
Mehmet Emin Bozarslan, 1934 yılında Diyarbakır’ın Lice ilçesinde dünyaya geldi. Geleneksel medrese eğitimiyle yetişen Bozarslan, resmî eğitim imkânlarından yoksun olmasına rağmen kendi çabasıyla Türkçe öğrenerek okuma yazma becerisi kazandı. Bu azmi, onu ilerleyen yıllarda dönemin en önemli entelektüellerinden biri haline getirdi.
Müftülükten Sürgüne: 1956 yılında müftü olarak göreve başladı ancak toplumsal meselelere ve Kürt kimliğine dair yazdığı eleştirel yazılar nedeniyle iki kez görevinden uzaklaştırıldı.
İlk Kürtçe Alfabe ve Hapis Süreci: 1968 yılında yayımladığı "Alfabê" adlı eseri, Türkiye'de Latin harfleriyle basılan ilk Kürtçe alfabe olma özelliğini taşır. Ancak eser yayımlandığı gün toplatıldı ve Bozarslan tutuklandı. 1971 muhtırasıyla tekrar cezaevine girdi ve 1974 yılına kadar tutuklu kaldı.
Sürgün Yılları: Baskıların artması üzerine 1979 yılında İsveç’e iltica eden Bozarslan, yaşamının son 45 yılını bu ülkede bilimsel ve edebi çalışmalarına devam ederek geçirdi.
Mehmet Emin Bozarslan neden öldü, kaç yaşındaydı?
İsveç’in Uppsala kentinde yaşayan usta yazar, 90 yaşında hayatını kaybetti. Edinilen bilgilere göre Bozarslan’ın vefatı, ilerlemiş yaşına bağlı doğal nedenlerden kaynaklandı. Sürgünde olmasına rağmen son nefesine kadar Kürt dili ve tarihi üzerine üretmeye devam eden yazarın ölümü, edebiyat ve akademi dünyasında büyük bir boşluk yarattı.
Eserleri ve kültürel mirası
Mehmet Emin Bozarslan’ın çalışmaları sadece dil ile sınırlı kalmamış; tarih, sosyoloji ve folklor alanlarında da referans kaynaklar oluşturmuştur.
Öne Çıkan Çalışmaları:
Dilbilim: Kürtçe-Türkçe Sözlük (1978) ve Türkiye'nin ilk Latin harfli Kürtçe alfabesi olan Alfabê.
Tarih ve Sosyoloji: İslamiyet Açısından Şeyhlik-Ağalık (1964), Doğu'nun Sorunları (1966) ve Mervani Kürtleri Tarihi.
Klasik Çeviriler: Ahmed-i Hani'nin ünlü eseri Mem û Zîn ile Şeref Han'ın Şerefname adlı eserlerini günümüze kazandırdı.
Folklor ve Çocuk Edebiyatı: Mîr Zoro, Kêz Xatûn ve meşhur Kürtçe fıkraların yer aldığı Melayê Meşhûr.
Entelektüel Etki: Bozarslan, özellikle Jîn Dergisi ve Kurdistan Gazetesi gibi tarihi yayınları 5 cilt halinde Latinize ederek Kürt basın tarihinin modern araştırmacılara açılmasını sağlamıştır.
Bakmadan Geçme