Erzurum Kongre Binası yıkılacak mı? Son karar açıklandı

Cumhuriyet tarihinin en önemli simge yapılarından biri olan Erzurum Kongre Binası için uzun süredir devam eden belirsizlik sona erdi. Depreme dayanıksız olduğu gerekçesiyle 6 Ocak’ta ziyarete kapatılan ve kamuoyunda “yıkılacak mı?” sorusuyla tartışmalara konu olan tarihi binanın yıkılmayacağı kesinlik kazandı. Kültür ve Turizm Bakanlığı’na bağlı teknik ekiplerin Erzurum’da gerçekleştirdiği son incelemeler sonucunda, yapının güçlendirme çalışmalarıyla güvenli hale getirilebileceği kararlaştırıldı.

Konuya ilişkin açıklamayı yapan MHP Erzurum İl Başkanı ve mimar Adem Yurdagül, en başından beri Erzurum Kongre Binası’nın yıkılmasına karşı olduklarını vurguladı. Bakanlık yetkilileriyle doğrudan temas kurduğunu belirten Yurdagül, Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürü Birol İnceciköz ile yapılan görüşmenin ardından net bir kararın ortaya çıktığını söyledi. Yurdagül, bakanlık ekiplerinin saha incelemeleri sonucunda yapının yıkılmasına gerek olmadığı kanaatine vardığını belirterek, “Bina güçlendirme çalışmasıyla güvenli hale taşınabilecek. Zemindeki çatlaklar onarılacak, gerekli yapısal müdahaleler yapılacak ve kongre binası yeniden ziyarete açılacak” dedi.

Erzurum Kongre Binası’nın geleceği, son haftalarda şehirde ve kamuoyunda yoğun şekilde tartışılmıştı. Erzurum Teknik Üniversitesi İnşaat Mühendisliği Bölümü’nden Doç. Dr. Dilek Okuyucu başkanlığındaki akademik ekip tarafından hazırlanan teknik raporda, yapının deprem performansının yetersiz olduğu belirtilmiş ve rapor Kültür ve Turizm Bakanlığı’na sunulmuştu. Raporda yer alan bulgular, “yık-yap” ihtimalini gündeme getirirken, bu olasılık başta Erzurum kamuoyu olmak üzere birçok kesimde tepkiyle karşılanmıştı. Tarihi ve simgesel değeri son derece yüksek olan yapının korunması yönünde çağrılar yapılmış, binanın yıkılmasının Cumhuriyet hafızasında onarılması güç bir yara açacağı dile getirilmişti.

Bu süreçte Kültür ve Turizm Bakanlığı da sahaya inerek kapsamlı incelemeler gerçekleştirdi. Güzel Sanatlar Genel Müdür Yardımcısı Seda Şentürk ile Güzel Sanatlar Genel Müdürlüğü Şube Müdürü Berna Gürgün, Erzurum’a gelerek restorasyon süreci planlanan ve hâlihazırda Resim ve Heykel Müzesi olarak hizmet veren Kongre Binası’nda yerinde incelemelerde bulundu. Yapılan teknik değerlendirmeler, güçlendirme seçeneğinin mümkün ve uygulanabilir olduğunu ortaya koydu.

Bakanlık tarafından yürütülmesi planlanan çalışmalar kapsamında, yapının zemininde tespit edilen çatlakların giderilmesi, taşıyıcı sistemin güçlendirilmesi ve binanın özgün mimari dokusunun korunarak depreme karşı güvenli hale getirilmesi hedefleniyor. Çalışmaların tamamlanmasının ardından Erzurum Kongre Binası’nın yeniden ziyarete açılması ve Resim ve Heykel Müzesi olarak hizmet vermeye devam etmesi planlanıyor. Alınan bu kararla birlikte, Erzurum’un ve Cumhuriyet tarihinin simge yapılarından biri olan binanın tarihi kimliğinin korunarak gelecek nesillere aktarılması kesinleşmiş oldu.

MHP Erzurum İl Başkanı Adem Yurdagül, daha önce yaptığı açıklamalarda da Erzurum Kongre Binası’nın yığma taş ve tuğla duvarlardan oluşan, tarihi eser statüsündeki bir yapı olduğunu vurgulamıştı. Yurdagül, yıkım yerine bilimsel ve çağdaş yöntemlerle güçlendirme yapılmasının mümkün olduğunu ifade ederek, İstanbul Kapalıçarşı, TBMM I. Meclis Binası ve Sivas Kongre Binası gibi birçok tarihi yapının benzer yöntemlerle depreme karşı güvenli hale getirildiğini hatırlatmıştı. Tarihi kimlik taşıyan yapılarda esas yaklaşımın yıkım değil, koruyarak güçlendirme olması gerektiğini vurgulayan Yurdagül, sürecin bilimsel veriler ve tarihî sorumluluk bilinciyle yürütülmesi çağrısında bulunmuştu.

Öte yandan MHP Erzurum Milletvekili Kamil Aydın da daha önce yaptığı açıklamada Erzurum Kongre Binası’nın yalnızca bir yapı değil, milli hafızanın tapu senedi niteliğinde bir mekân olduğunu vurgulamıştı. Aydın, binanın yıkımının asla kabul edilemeyeceğini belirterek, Kültür ve Turizm Bakanlığı’nın tüm imkânlarını seferber ederek kongre binasının güçlü bir restorasyon ve renovasyonla gelecek yüzyıllara taşınması gerektiğini ifade etmişti.

Alınan son kararla birlikte, Erzurum Kongre Binası’nın yıkım tartışmaları sona ererken, tarihi mirasın korunarak güçlendirilmesi yönündeki beklentiler karşılık bulmuş oldu.