- Haberler
- Bölge
- Balkan Savaşları'ndan Çarpıcı Belge: Erzurumlu Müftünün Cepheye Gitme Talebi Ortaya Çıktı
Balkan Savaşları'ndan Çarpıcı Belge: Erzurumlu Müftünün Cepheye Gitme Talebi Ortaya Çıktı
Balkan Savaşları'nın en kritik döneminde Erzurum'un Narman Kazası Müftüsü Habip Efendi'nin cephede görev almak için gönderdiği telgraf ve buna verilen resmî cevap gün yüzüne çıkarıldı. Tarihî belge, dönemin millî seferberlik ruhunu gözler önüne seriyor.
Balkan Savaşları’nın zorlu günlerinde kaleme alınan dikkat çekici bir telgraf, yapılan arşiv araştırmalarıyla ortaya çıkarıldı. Erzurum’a bağlı Narman Kazası Müftüsü Habip Efendi’nin, Şark Ordusu Umum Kumandanlığı’na gönderdiği yazıda cephede fiilen görev almak istediğini bildirdiği belirlendi.
Araştırmacı Taner Özdemir’in arşiv çalışmaları sırasında ulaştığı belgede, vatan savunmasının yalnızca askerlerin değil, milletin tüm fertlerinin ortak sorumluluğu olduğu vurgulanıyor. Telgrafta, vatan topraklarının “şehit kanlarıyla yoğrulmuş mukaddes bir emanet” olduğu ifade edilerek, bu emaneti korumanın hem dinî hem de millî bir görev olduğu açık şekilde dile getiriliyor.
Belgeye verilen resmî cevapta ise Başkumandanlık Vekâleti Erkân-ı Harbiye Birinci Şubesi tarafından Müftü Habip Efendi’nin gösterdiği fedakârlık iradesine teşekkür edildiği görülüyor. Yazışmada taşra ulemasının millî müdafaa konusundaki duyarlılığının takdirle karşılandığı belirtiliyor. Bu durum, merkezî askerî idare ile yerel dinî otoriteler arasında güçlü bir dayanışma zemininin bulunduğunu ortaya koyuyor.
Metinde ayrıca, kadınların yaralılara yardım etmek ve cepheye mühimmat taşımak için; erkeklerin ise düşman karşısında mücadele etmek üzere hazır olduklarına dair ifadeler yer alıyor. Bu yönüyle belge, yalnızca askerî bir yazışma değil, aynı zamanda topyekûn bir toplumsal seferberlik anlayışının somut bir örneği olarak değerlendiriliyor.
Türkiye Dil ve Edebiyat Derneği Erzurum Şubesi Yönetim Kurulu Üyesi Taner Özdemir, söz konusu telgrafın sıradan bir yazışma olmadığını vurgulayarak, din adamlarının gerektiğinde fiilî sorumluluk üstlenmeye hazır olduklarını göstermesi bakımından önemli bir tarihî kaynak niteliği taşıdığını ifade etti.
Bakmadan Geçme
