Amerika'ya kadar uzanan Van imzası
Van'da bağlama ustası Tevhid Topal'ın tamamen el emeğiyle ürettiği özel yapım bağlamalar, Amerika ve Avrupa başta olmak üzere birçok ülkeye gönderiliyor.
Van’da yıllardır bağlama ustalığı yapan Tevhid Topal, babası Aşık Dermani olarak bilinen İbrahim Topal’dan devraldığı mesleği titizlikle sürdürüyor. 1979 yılında Erzurum’da başlayan ustalık yolculuğu, 1992 yılından bu yana Van’daki atölyesinde devam ediyor. Topal, bağlama yapımını yalnızca bir zanaat değil, kültürel bir miras olarak görüyor.
Atölyesinde makine kullanmadan çalışan usta, tamamen el işçiliğiyle kişiye özel ve üst segment bağlamalar üretiyor. Seri üretim yerine kaliteyi önceleyen Topal’ın elinden ayda ortalama bir ya da bir buçuk bağlama çıkıyor. Her aşamada ağacın seçimi, kuruluk oranı ve işçiliğin inceliği büyük önem taşıyor. Üretilen bağlamalar teslim edilmeden önce detaylı şekilde test edilerek ses dengesi ve performansı kontrol ediliyor.
Yaklaşık 25-30 yıl kullanım ömrüne sahip olan enstrümanlar, Amerika, Almanya ve Yeni Zelanda başta olmak üzere pek çok ülkeye gönderiliyor. Türkiye’nin farklı şehirlerinden de özel sipariş aldığını belirten Topal, yıllar önce yaptığı bir bağlamanın bakım için yeniden kendisine gelmesinin mesleki gururunu yaşadığını ifade ediyor.
“El emeğiyle yapılan işin ruhu farklı oluyor” diyen Topal, bir ağaca ses vermenin tarif edilemez bir duygu olduğunu dile getiriyor. Bugüne kadar yaklaşık 10 çırak yetiştirdiğini söyleyen usta, gençlerin bu sanata yeterince yönelmemesinden ise üzüntü duyuyor. Yine de gönüllü olarak öğrenmek isteyenlere bilgisini aktarmaya devam ediyor.
Fabrikasyon üretimde günde 15-20 bağlama yapılabildiğini hatırlatan Topal, kendi üretim anlayışında ise hızın değil, dayanıklılık ve ses kalitesinin ön planda olduğunu vurguluyor. Ona göre doğru seçilmiş ve ustalıkla işlenmiş bir bağlama, onlarca yıl sahibine eşlik edebiliyor.
Bakmadan Geçme
