Altın ve gümüşte rekorların arkasında ne var?
Küresel emtia piyasaları, ABD'nin Grönland ve İran merkezli mesajları, Davos'tan gelen açıklamalar ve güçlü ABD verilerinin etkisiyle dalgalı bir haftayı geride bıraktı.
Emtia piyasalarında geride kalan haftada yön arayışı öne çıktı. İsviçre’nin Davos kasabasında düzenlenen Dünya Ekonomik Forumu’ndan gelen mesajlar, küresel büyüme ve enflasyon beklentileriyle birlikte fiyatlamalarda belirleyici olurken, jeopolitik riskler piyasalardaki dalgalanmayı artırdı. Özellikle ABD yönetiminin Grönland ve İran başlıklarında verdiği mesajlar, yatırımcıların temkinli duruşunu güçlendirdi.
ABD Başkanı Donald Trump’ın Grönland üzerinden bazı Avrupa ülkelerine yönelik tarife takvimine dair açıklamaları ile İran’a ilişkin sert söylemleri hafta boyunca yakından izlendi. Trump, ulusal güvenlik gerekçesiyle Grönland’a ihtiyaç duyduklarını savunarak bu konuda acil müzakere çağrısı yaparken, bölgenin kontrolünü sağlamak için güç kullanma niyetinde olmadığını dile getirdi. NATO Genel Sekreteri Mark Rutte ile yaptığı görüşme sonrası ise Grönland ve Arktik Bölgesi’ne dair olası bir anlaşmanın çerçevesinin şekillendiğini belirten Trump, 1 Şubat’ta yürürlüğe girmesi planlanan gümrük vergilerini uygulamama kararı aldıklarını açıkladı.
İran cephesinde ise Trump’ın açıklamaları tansiyonu yüksek tuttu. ABD’nin İran’a doğru ilerleyen bir “armadası” olduğunu söyleyen Trump, bu gücü kullanmak zorunda kalmamayı umduğunu ifade ederken, Tahran yönetimini protestolara yaklaşımı ve nükleer programı konusunda uyardı. Bu söylemler, enerji arzına yönelik endişeleri artırırken emtia piyasalarında güvenli liman talebini belirgin şekilde güçlendirdi.
Makroekonomik tarafta ABD’den gelen veriler, ekonomik aktivitenin dirençli seyrini sürdürdüğüne işaret etti. ABD ekonomisi geçen yılın üçüncü çeyreğinde yüzde 4,4 büyüyerek beklentilerin üzerine çıktı. İmalat sanayi PMI verisi ocakta 51,9 ile beklentilere paralel gerçekleşirken, hizmet sektörü PMI 52,5 ile öngörülerin altında kaldı. Buna karşın bileşik PMI 52,8 seviyesine yükseldi. Michigan Üniversitesi tüketici güven endeksi de yukarı yönlü revize edilerek 56,4’e çıktı. Kısa vadeli enflasyon beklentilerinin yüzde 4 ile son bir yılın en düşük seviyesine gerilemesi dikkat çekerken, uzun vadeli beklentilerde sınırlı bir artış görüldü.
Para piyasalarında Fed’in önümüzdeki toplantısında faiz oranlarını sabit tutacağına kesin gözüyle bakılırken, ilk faiz indiriminin yaz aylarında gelebileceği beklentisi güç kazandı. Bu beklentiler, dolar endeksinin haftayı düşüşle kapatmasına ve tahvil faizlerinde sınırlı bir gevşemeye yol açtı. Analistler, önümüzdeki dönemde jeopolitik gelişmelerle birlikte Fed’in faiz patikasına dair sinyallerin emtia fiyatları üzerinde belirleyici olmaya devam edeceğini vurguluyor.
Bu ortamda değerli metaller güçlü bir yükseliş sergiledi. Jeopolitik belirsizlikler, zayıflayan dolar ve faiz indirimi beklentileriyle artan güvenli liman talebi, paladyum hariç tüm değerli metalleri rekor seviyelere taşıdı. Altının ons fiyatı hafta içinde 5 bin dolar sınırını test ederken, haftayı rekor seviyelere yakın kapattı. Gümüş, hem güvenli liman özelliği hem de sanayi talebinin etkisiyle sert yükselerek tarihi zirvesini gördü. Platinde, görece ucuz alternatif algısı ve 2026’ya yönelik arz açığı beklentileri fiyatları desteklerken, paladyum da haftayı artıda tamamladı.
Baz metallerde ise görünüm daha ılımlıydı. Şili’de dünyanın en büyük bakır madenlerinden Escondida’da yaşanan grev ve ABD’de madencilik kısıtlamalarına yönelik adımlar, fiyatları destekleyen unsurlar arasında yer aldı. Haftalık bazda kurşun hariç baz metallerde yükselişler izlendi.
Enerji cephesinde petrol fiyatları, Trump’ın İran’a yönelik olası askeri adımlara işaret eden açıklamaları ve bazı ülkelerde yaşanan geçici üretim kesintileri nedeniyle yukarı yönlü seyretti. Uluslararası Enerji Ajansı’nın küresel petrol talebi artış tahminini yukarı revize etmesi de fiyatları destekledi. Doğal gaz tarafında ise ABD’de etkili olan sert kış koşulları üretim kayıplarına yol açarak fiyatların yükselmesine neden oldu.
Tarım emtialarında ise tablo karışıktı. ABD’de hava koşullarının yarattığı riskler, Güney Amerika’daki hasat ve ihracat gelişmeleriyle birlikte fiyatlarda farklı yönlü hareketlere yol açtı. Mısır ve buğday fiyatları talep beklentileriyle yükselirken, kahve, şeker ve pamukta düşüşler dikkat çekti. Kakao fiyatları ise haftayı sert kayıpla tamamladı.
Bakmadan Geçme